ฐานข้อมูลกลุ่มชาติพันธุ์ในประเทศไทย


ฐานข้อมูลกลุ่มชาติพันธุ์ในประเทศไทย ให้ความสำคัญกับการเรียกชื่อกลุ่มชาติพันธุ์ตามที่เจ้าของวัฒนธรรมใช้เรียกตนเอง หรือชื่อที่ต้องการให้คนอื่นเรียก โดยนำเสนอข้อมูลในมิติสังคมและวัฒนธรรมของกลุ่มชาติพันธุ์ในประเทศไทย เพื่อการสื่อสาร สาธารณะและให้บุคคลทั่วไปเข้าใจเรื่องความหลากหลายของกลุ่มชาติพันธุ์

แสดง 1 ถึง 7 จาก 7 ผลลัพธ์

ถิ่นฐานกำเนิดเดิมของชาวมอญคาดว่าน่าจะเป็นบริเวณทางตอนตะวันตกของจีนหรือทางตอนใต้ของอินเดีย เมื่ออพยพมายังอุษาอาคเนย์ได้ก่อตั้งอาณาจักรทวาราวดีและอาณาจักรสะเทิม ซึ่งมีบทบาทในการเผยแพร่อารยธรรมมอญที่ได้รับอิทธิพลจากอินเดียสู่ชนชาติต่างๆ เป็นหนึ่งในแม่แบบวัฒนธรรมที่เข้มแข็งในอุษาอาคเนย์

ข้อมูลอัพเดทล่าสุด ณ วันที่ 17 มิ.ย. 2023

ระยะเวลากว่า 200 ปี ที่ดำรงเผ่าพันธุ์ลาวครั่งมาถึงปัจจุบัน วัฒนธรรมบางประการกลืนกลาย รับเอาวัฒนธรรมไทยภาคกลางเข้าไปใช้ เป็นผลสืบเนื่องจากการอยู่ท่ามกลางสิ่งแวดล้อมทางสังคม ประเพณี การศึกษาแบบไทย ยังผลให้ความเป็นอยู่อันเป็นรายละเอียดปลีกย่อยของชีวิตหลายอย่างได้เสื่อมสูญ เช่น การละเล่นพื้นบ้าน

ข้อมูลอัพเดทล่าสุด ณ วันที่ 17 มิ.ย. 2023

ลาวแง้ว เป็นคำที่กลุ่มชาติพันธุ์ใช้เรียกตนเอง ซึ่งย้อนกลับไปช่วงของชาวแง้วยุคแรกๆมีคำบอกเล่าว่า ลาวแง้วนั้นเป็นชื่อที่ชาวเวียงจันทร์ใช้เรียกกลุ่มลาวแง้วของพวกเขา ชาวลาวแง้วนั้นจะมีความต่างกับชาวเวียงจันทร์ตรงที่การออกเสียงพูดภาษาลาวซึ่งจะมีความแตกต่างในเรื่องของสำเนียงที่มีความแปลก จึงเป็นที่มาของชื่อนี้

กลุ่มชาติพันธุ์ลาวแง้วเป็นกลุ่มชาติพันธุ์ที่อาศัยอยู่บริเวณจังหวัดต่างๆในภาคกลาง ซึ่งพบมากที่สุดในจังหวัดลพบุรี และจังหวัดอื่นๆอย่างจังหวัดสิงห์บุรีที่อาศัยกันมาตั้งแต่ดั้งเดิม นอกจากนี้ยังพบชาวลาวแง้วบางส่วนในจังหวัดนครสวรรค์อีกด้วย ชาวลาวแง้วในปัจจุบันนั้นกระจายตัวอาศัยอยู่รวมกับคนไทยภาคกลางและมักมีชื่อเรียกต่างๆมากมาย แสดงให้เห็นถึงความหลากหลายของกลุ่มชาติพันธุ์ลาวแง้ว ซึ่งถ้าไม่สังเกตนั้นจะไม่ทราบเลยว่าพวกเขาเป็นกลุ่มชาติพันธุ์ลาวแง้ว เพราะไม่ว่าจะเป็นวิถีชีวิตหรือการดำรงชีวิต หาเลี้ยงครอบครัว ประกอบอาชีพต่างๆ ไม่มีความแตกต่างกันมากเท่าไรนัก ผู้ที่จะรู้ได้นั้นก็จะเป็นผู้ที่อยู่ในพื้นที่ซึ่งจะรับรู้เองได้ตามความเคยชิน สัญชาตญาณตามธรรมชาติ ในปัจจุบันนั้นการจำแนกกลุ่มชาติพันธุ์ลาวแง้วนั้นทำได้ค่อนข้างยาก เนื่องจากความหลากหลายที่เกิดจากการผสมผสานของลาวแง้วกับกลุ่มชาติพันธุ์อื่นๆ ทำให้ในบางกรณีเราไม่สามารถพิสูจน์ได้ว่ากลุ่มชาติพันธุ์ที่อาศัยอยู่ในบริเวณที่ลาวแง้วตั้งถิ่นฐานอยู่เดิมทีแล้วชาวลาวแง้วไม่ได้มีการบันทึกตามหลักฐานทางประวัติศาสตร์อย่างชัดเจนซึ่งสันนิษฐานว่าอาจจะอาศัยอยู่บริเวณหัวเมืองรอบ ๆ เมืองหลวงพระบางมากกว่าอาศัยในเมืองหลวงพระบาง เมื่อครั้งถูกกวาดต้อนก็ถูกต้อนให้รวมกับกลุ่มลาวเวียง และกลุ่มอื่น ๆ อาจเป็นสาเหตุหนึ่งที่ชาวลาวกลุ่มนี้ใช้คำว่าลาวแง้วเพื่อเรียกตนเองภายในเฉพาะกลุ่มเท่านั้น โดยในเหตุการณ์การกวาดต้อนนั้นต้องย้อนกลับไปในรัชสมัยของรัชกาลที่ 3 ในภาพรวมของกลุ่มชาติพันธุ์ลาวแง้วนั้นสามารถสรุปได้ว่า ลาวแง้วนั้นเป็นกลุ่มชาติพันธุ์ที่อพยพมามิใช่กลุ่มลาวเวียงหรือกลุ่มลาวที่อยู่ใกล้เคียงกับเวียงจันทร์

กลุ่มชาติพันธุ์ลาวแง้วนั้นมีการดำรงชีพทำการเกษตร โดยเฉพาะการทำนาปลูกข้าวและมีการพัฒนาแปลงนาอยู่ตลอด ผสมผสานกับการทำระบบชลประทาน เพื่อความสะดวกในการทำการเกษตรของผู้คน ซึ่งการดำรงชีวิตวิถีปฏิบัติของพวกเขานั้นมีความเรียบง่าย สามารถดำรงชีวิตอยู่ได้และยังเป็นการสร้างรายได้ให้กับทางกลุ่มชาติพันธุ์อีกด้วย

ข้อมูลอัพเดทล่าสุด ณ วันที่ 10 ก.ค. 2023

ไทดำ มีถิ่นฐานดั้งเดิมอยู่บริเวณภาคเหนือของประเทศเวียดนาม เคลื่อนย้ายเข้ามาสู่ประเทศไทยตั้งแต่ พ.ศ. 2322 ร่วมกับบรรดาชาวลาวกลุ่มต่าง ๆ ตั้งถิ่นฐานครั้งแรกที่จังหวัดเพชรบุรี หลังจากนั้นจึงขยายออกไป ซึ่งวัฒนธรรมของกลุ่มชาติพันธุ์ไทดำค่อนข้างเข้มแข็ง ยังคงรักษาไว้ซึ่งอัตลักษณ์ทางชาติพันธุ์

ข้อมูลอัพเดทล่าสุด ณ วันที่ 13 มิ.ย. 2023

ชาวจีนที่อพยพมานั้น มักมาจากดินแดนทางตอนใต้ของประเทศจีน ได้แก่ ชาวจีนกวางตุ้ง จีนแคะ จีนแต้จิ๋ว จีนฮกเกี้ยนและจีนไหหลำ รวม 5 กลุ่มภาษาใหญ่ หลักฐานที่ชี้ให้เห็นถึงการอพยพเข้ามาตั้งถิ่นฐานของชาวจีนทั้งห้ากลุ่มภาษา เห็นได้จากศาลเจ้า สมาคมตระกูลแซ่ สมาคมกลุ่มภาษา และโรงเรียนจีน เป็นต้น

ข้อมูลอัพเดทล่าสุด ณ วันที่ 18 ก.ค. 2023

กลุ่มชาติพันธุ์ "ไต" อาศัยอยู่ตั้งแต่ตอนเหนือเวียดนาม ตลอดแนวตอนใต้ของจีน ลาว ไทย ทางตอนเหนือของพม่าไปจนถึงแคว้นอัสสัมของอินเดีย ด้วยการกระจายตัวไปในพื้นที่ที่แตกต่าง พวกเขาจึงมีชื่อเรียกมากมายตามประเทศและกลุ่มคนที่อาศัยร่วม โดยคำว่า "ไทใหญ่" พบว่าเป็นคำที่คนไทยเท่านั้นใช้เรียกคนกลุ่มชาติพันธุ์นี้

ข้อมูลอัพเดทล่าสุด ณ วันที่ 13 มิ.ย. 2023

ชาวไทพวน หรือลาวพวน สันนิษฐานว่ามีถิ่นเดิมอยู่ในแคว้นเชียงขวาง ประเทศลาว ตั้งถิ่นฐานใกล้แม่น้ำ มีวิถีชีวิตผูกพันกับอาชีพเกษตรกรรม ทำให้เมื่อครั้งอพยพย้ายถิ่นมาตั้งถิ่นฐานในประเทศไทยจะอาศัยอยู่ในจังหวัดที่มีแม่น้ำ เช่น ในอำเภอปากพลี และอำเภอเมือง จังหวัดนครนายก เป็นต้น

ข้อมูลอัพเดทล่าสุด ณ วันที่ 15 มิ.ย. 2023